Sinterklaasboeken voor een inclusief Sinterklaasfeest (2000-2018)

Deze gratis online publicatie biedt een overzicht van moderne progressieve Sinterklaasboeken die sinds 2000 in Nederland zijn uitgegeven. Dat wil zeggen: Sinterklaasboeken met nieuwe soorten pieten zonder representaties van koloniale raciale karikaturen van zwarte pieten. Er komen gekleurde pieten, pieten met roetvegen of pieten in eigen huidskleur in voor. De kinderboeken in deze lijst zijn in principe gescreend op representaties van (zwarte) piet in tekst en beeld.

De Sinterklaasboeken die zijn opgenomen in dit overzicht worden niet beoordeeld op hun literaire of beeldkwaliteit. De toelichtingen zijn nadrukkelijk geen recensies. Het doel van deze lijst is een zo compleet mogelijk overzicht te bieden van Sinterklaasboeken waarmee je een inclusief Sinterklaasfeest kunt vieren, thuis, in de bibliotheek, op de VVE, de BSO, de NSO en op school in de klas.

De sinterklaasboeken worden genoteerd op volgorde van nieuwste publicaties eerst.

Ik besteed veel tijd aan het napluizen en bijhouden van kinderboeklijsten zoals deze. Maak je gebruik van dit overzicht? Vermeld dan ook altijd even netjes Spinzi bij de bronvermelding. Als het om een samengestelde kinderboekenlijst gaat, dan graag erbij vermelden dat uw lijst tot stand is gekomen in samenwerking met Spinzi.

© Kim Blackburn, Spinzi, 2012-2018

Progressieve Nederlandse Sinterklaasboeken 2000-2018

(18) Het verhaal van Sinterklaas – Sjoerd Kuyper

Schermafdruk 2018-11-02 15.23.41
In Het verhaal van Sinterklaas bespreken de kinderen samen met hun meester het veelzijdige verhaal van Sinterklaas en zijn origine. Een actueel Sinterklaasverhaal zonder zwarte pieten (in tekst noch illustraties).

Het verhaal van Sinterklaas | Sjoerd Kuyper (verhaal), Emanuel Wiemands (illustraties) | Uitgeverij Rubinstein | Nederlands | 1e druk | ISBN 9789047626657 | november 2018 | Hardcover | 28 pagina’s | adviesleeftijd 3-7 jaar

(17) Kolletje en Dirk. O, kom er eens kijken…

kolletj en drik.jpg

In dit moderne Sinterklaasverhaal hebben de pieten nieuw werk gevonden waardoor Sinterklaas nieuwe helpers heeft: ongeschminkte prinsessen en prinsen. Er komt geen zwarte piet in voor.

Kolletje en Dirk. O, kom er eens kijken… | Pieter Feller en Natascha Stenvert | Uitgeverij Luitingh-Sijthoff | Nederlands | 1e druk | ISBN 9789024583089 | oktober 2018 | Hardcover | 32 pagina’s | adviesleeftijd 4-7 jaar

(16) Piet en Sint en het Slimme kind – Gerda Dendooven

piet en sint en het slimme kind

In Piet en Sint en het Slimme Kind van Gerda Dendooven hebben (witte) Piet en Sinterklaas roetvegen op hun kleding en gelaat. Dat staat niet expliciet zo in de tekst vermeld maar is te zien in de illustraties. Aan het einde van het prentenboekverhaal wordt tekstueel wel alvast een opmaat gemaakt naar (straks) ook een roetloze Piet (en Sinterklaas). Een saillant detail waarmee rekening gehouden dient te worden bij de aanschaf of het lenen van dit prentenboek is wel dat het paard van Sinterklaas fungeert als een omgekeerde metafoor voor de zwarte schmink van piet. Nu verliest het schimmelpaard door de regen onverwachts haar schmink: zij blijkt niet wit maar bruin te zijn.

Piet en Sint en het Slimme Kind, Gerda Dendooven, Uitgeverij Querido, oktober 2018, 32 pagina’s, ISBN 789021414911, 1e druk

(15) Wie durft? zegt Sinterklaas – Bette Westera en illustraties van Barbara de Wolf

Wie durft? zegt sinterklaas

Een Sinterklaasprentenboek met uitvouwbare flappen waarin de helpers van Sinterklaas kattenpieten in 7 verschillende kleuren en grijze muizenpieten zijn. Van de figuur zwarte piet als zwart geschminkte helper is afstand gedaan. Sinterklaas is wit. Het jongetje Brian, bij wie de kattenpieten een kado niet durven te brengen vanwege de labrador die voor de schoorsteen ligt, representeert vermoedelijk een jongetje met een biculturele achtergrond vanwege zijn uiterlijke kenmerken (hij heeft een lichtbruine huidskleur). Het verhaal begint met de introductie van zwarte (ongeschminkte) kattenpieten op de eerste pagina’s. Na de 2e pagina worden de 6 andere kleuren kattenpieten geïntroduceerd.

Wie durft? zegt Sinterklaas, Bette Westera (verhaal) en Barbara de Wolf (illustraties), Levendig Uitgever, september 2018, 32 pagina’s, ISBN 9789491740565, 1e druk 

(14) Het huis van Sinterklaas – Naomi Tieman en Marieke Nelissen

het huis van sinterklaas

Een Sinterklaasprentenboek met in de illustraties pieten in allerlei kleuren, zonder kroeshaarpruiken en gouden oorbellen. Door Naomi Tieman (tekst) en Marieke Nelissen (illustraties).

Het huis van Sinterklaas, Naomi Tieman (verhaal), Marieke Nelissen (illustraties), Uitgeverij Gottmer, september 2017, 32 pagina’s, ISBN 9789025767723, 1e druk

(13) Het Sinterklaasmeezingboek – diversen (2015-2017)

Sinds 2015 verschijnt dit sinterklaasboek elk jaar bij de Etos met steeds een andere bekende Nederlandse zangeres. Aan de verschillende edities werkten o.a. mee Angela Groothuizen, Kim-Lian van der Meij en Maan. Van de traditionele piet is afstand genomen. De pietjes hebben roetvegen.

Sinterklaasmeezingboek.nl

(12) De zus van Sinterklaas – Tiny Fisscher en Elizabet Vuković

zus van sinterklaas

DISCLAIMER: dit prentenboek is nog niet gescreend op tekst en beeld maar getipt door de auteur.
Prentenboek met een twist op het traditionele sinterklaasverhaal. Het verhaal gaat over de tweelingzus van Sinterklaas. Er komen geen zwarte pieten in voor.

De zus van Sinterklaas, Tiny Fisscher (verhaal), Elizabet Vuković (illustraties), Gottmer, oktober 2016, 64 pagina’s, ISBN 9789025766160, 1e druk

(11) Het kleinste pietje – Sjoerd Kuyper en Harmen van Straaten

het kleinste pietje

Het kleinste pietje is het zelfstandige vervolg op De vrienden van Sinterklaas (2014) van dezelfde makers, Sjoer Kuyper (tekst) en Harmen van Straaten (illustraties). Er komen pieten in voor in hun natuurlijke huidskleur (ongeschminkt) en pietjes die in allerlei bonte kleuren zijn geschminkt.

Het kleinste Pietje, Sjoerd Kuyper (verhaal), Harmen van Straaten (illustraties), Uitgeverij Hoogland & Van Klaveren, november 2015, 32 pagina’s, ISBN 9789089672018, 1e druk 

(10) De vrienden van Sinterklaas – Sjoerd Kuyper en Harmen van Straaten

De vrienden van Sinterklaas - Sjoerd Kuyper (2014)

In De vrienden van Sinterklaas zijn de pieten geen knechten maar vrienden van Sinterklaas. Als Broes ontdekt dat zijn vader een van de vrienden van Sinterklaas is, is hij super trots. Als vanzelfsprekend lopen de pieten rond, geschminkt in allerlei kleuren en in hun eigen huidskleur zonder roetvegen. Er wordt radicaal afstand gedaan van de figuur zwarte piet.

De vrienden van Sinterklaas, Sjoerd Kuyper (verhaal), Harmen van Straaten (illustraties, Uitgeverij Hoogland & Van Klaveren, 2 november 2014, 32 pagina’s, ISBN 9789089671707, 1e druk

(9) Snelle Piet ging uit fietsen – Mathilde Santing en Geertje Aalders

snelle piet ging uit fietsen

Liedjesprentenboek met CD met nieuwe en aangepaste sinterklaasliedjes. Op de CD-cover wordt een wit pietje afgebeeld met sproetjesroetvegen.

Snelle Piet ging uit fietsen, Mathilde Santing (tekst en voorleesstem), Geertje Aalders (illustraties), Uitgeverij Gottmer, 24 oktober 2014, 48 pagina’s, ISBN 9789025759520, 1e druk

(8) Hoe piet kleur kreeg – Saskia Henderson en Minke Willemse

Hoe-Piet-kleur-kreeg

Zwarte pietjes veranderen in gekleurde geschminkte pieten.

Hoe piet kleur kreeg, Saskia Henderson (tekst), Minke Willemse (illustraties), Saam uitgeverij, 3 oktober 2014, 36 pagina’s, ISBN 9789082131499, 1e druk

(7) Prinses Arabella en de Sint – Mylo Freeman

prinses arabella en de sint

Ongeschminkte pietjes zonder roetvegen. De in vrolijk gekleurde pietenpakken verkleedde kinderen worden in hun natuurlijke huidskleur weergegeven.

Prinses Arabella en de Sint, Mylo Freeman (tekst en illustraties), uitgeverij De Eenhoorn, 3 oktober 2014, 32 pagina’s, ISBN 9789058389725, 1e druk

(6) Sinterklaasje kom maar binnen. Sinterklaasliedjes van nu – Paul Passchier en Thedo Keizer en Nynke Talsma

sinterklaasje kom maar binnen

Liedjesprentenboek met spotify speellijst waarin sinterklaasliedjes zijn aangepast met als doel negatief bevestigende stereotyperingen er uit te halen. Deze 2e druk is een vernieuwde uitgave van de 1e druk uit 2014: Sinterklaasje kom maar binnen met je Piet + CD. In de hernieuwde uitgave zijn gewijzigd het voorwoord, de boekomslag en in plaats van een CD een Spotify-playlist.

Sinterklaasje kom maar binnen. Sinterklaasliedjes van nu, cabaratiers Paul Passchier en Thedo Keizer en Nynke Talsma (illustraties), Uitgeverij Ploegsma, oktober 2018, 48 pagina’s, ISBN 9789021679075, 2e druk,

(5) De pieten maken het bont – Pimm van Hest en Nynke Talsmade pieten maken het bont

Sinterklaasprentenboek met bont gekleurde pieten (geschminkt).

De Pieten maken het Bont, Pimm van Hest (verhaal), Nynke Talsma (illustraties).Uitgeverij Clavis, 11 september 2014, ISBN 9789044823608, 1e druk

(4) Altijd feest! Samen de feesten van het jaar vieren – Hans Kuyper en Janny van der Molen

altijd feest!

Dit kinderboek gaat over allerlei soorten feesten. Van Suikerfeest tot Oud & Nieuw naar het Chanoeka en Keti Koti. Het Sinterklaasfeest komt er ook in voor. De kleur van de pieten wordt in de tekst niet benoemd; op de kaft is een blank pietje met roetvoegen afgebeeld.

Hans Kuyper (tekst), Janny van der Molen (tekst), Els van Egeraat (illustraties), Uitgeverij Ploegsma, 9 september 2014, 320 pagina’s, ISBN 9789021673080, 1e druk

(3) Lola’s Sint – Kristina G. Langarika

lola's sint

Ongeschminkte pietjes met roetvegen. De verkleedde kinderen worden in hun natuurlijke huidskleur weergegeven.

Lola’s Sint, Kristina G. Langarika (verhaal en illustraties).Uitgeverij Luna Productions, 2013, 30 pagina’s, ISBN 9789082097504, 1e druk

(2) De vrolijkste verjaardag van Sinterklaas – Henna Goudzand Nahar en Helen Fermate

de vrolijkste verjaardag van sinterklaas.jpg

Behandelt expliciet het zwart verdriet aan zwarte piet. De pieten worden uiteindelijk allemaal geschminkt in een andere kleur.

De vrolijkste verjaardag van Sinterklaas, Henna Goudzand Nahar (tekst) en Helen Fermate (illustraties), Uitgever Henna Goudzand Nahar, 2013, 24 pagina’s, ISBN 9789462034686, 1 druk

(1) Het Pietenboek – Arend van Dam en Annette Fienieghet pietenboek

Het Pietenboek (2000) is de aangepaste vernieuwde uitgave van Het Pietenboek (1989) waarin de pieten geschminkt zijn met verschillende kleuren. Het was daarmee het allereerste Sinterklaasboek dat het stereotype beeld van zwarte piet en de traditie dat pieten zwart zouden moeten zijn ter discussie stelde en poogde te doorbreken.

Toelichting van de schijver achter deze aangepaste herdruk: “Het idee: als er hier en daar een gekleurde piet opduikt, relativeert dat de hardnekkig in stand gehouden mythe dat pieten zwart moeten zijn.”

Let op: de uitgave van 1989 bevat wel stereotype illustraties. De vernieuwde uitgave is voortgekomen uit voorschrijdend inzicht.

Het Pietenboek, Arend van Dam (verhaal), Annette Fienieg (illustraties), Uitgeverij Van Holkema & Warendorf (2000). Deze titel is momenteel niet meer in (her)druk.


Aanvullende tips: Sinterklaasboeken zonder pieten in het verhaal

(1) Pom Ti Dom – Kim van Kooten en Noëlle Smit (2007)
In dit mooie Sinterklaasverhaal spelen pieten geen rol in het verhaal noch in de illustraties. Door Kim van Kooten (tekst) en Noëlle Smit (illustraties). Uitgeverij Blue in Green Publishing (jaarlijkse C1000 Sinterklaasprentenboekenserie Douwe Egberts 2007, deel I).

Voorzichtige (halve) pogingen
(2) Donald Duck Sint special (2014)
Een voorzichtige introductie met 1 roetpiet. De rest van de pieten zijn traditioneel raciaal zwart geschminkt. Walt Disney, november 2014.

(1) Alleen maar stoute kinderen – Robert Vuisje en Heleen Brulot (2014)
Een compromis van gekleurde én zwarte pieten in de illustraties. In de tekst komen geen zwarte pieten voor, wel in de illustraties. Robert Vuijsje (tekst) en Heleen Brulot (illustraties). Uitgeverij Leopold, 9 oktober 2014.

Aanvullende (volwassen essay) literatuur omtrent Sinterklaas en Zwarte Piet
Sinterklaasje kom maar binnen zonder knecht. Lulu Helder (red.,), Scotty Gravenberch (red.,) Astrid Roemer, Jan Nederveen Pieterse, Philomena Essed, Astrid Roemer, Anil Ramdas, Teun van Dijk, Waldo Heilbron, Diane Fraser, Guno Jones, e.a. Uitgeverij Epo (1998).

Laatste update van dit overzicht: 1 november 2018

Zichtexemplaren
Zichtexemplaren toesturen? Dat kan. Neem voor het postadres contact op via het contactformulier.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s