Moderne Sinterklaasboeken – het complete overzicht 2000-2020

Voorwoord
Toen mijn kinderen nog jong waren en Spinzi nog een gespecialiseerde kinderboekenwinkel was, was het altijd een hele klus om Sinterklaasboeken te vinden zonder stereotype koloniale representaties van zwarte piet(en) in de tekst- en of de illustraties. Daarom ben ik in 2012 begonnen met het screenen en het verzamelen van zwarte-piet-vrije Sinterklaasboeken. Elk jaar maak ik de balans op, aangevuld met de nieuwste publicaties in november en deel ik deze lijst op Spinzi.

Het doel van deze lijst is een zo compleet mogelijk overzicht te bieden van Sinterklaasboeken waarmee je een zwarte-piet-vrij Sinterklaasfeest kunt vieren: thuis, in de (school)bibliotheek, op de vve, de bso, de nso en in de klas van het (speciaal) basisonderwijs. Je komt in deze Sinterklaasboeken gekleurde pieten, pieten met roetvegen, pieten zonder schmink of helemaal geen tegen. Er komen hoe dan ook géén zwarte pieten in voor. De meeste boeken in deze lijst zijn persoonlijk door mij gescreend. Als deze screening (nog) niet gebeurd is, dan heb ik dat er nadrukkelijk bij vermeld.

De titels die zijn opgenomen in dit overzicht zijn niet beoordeeld op hun literaire of beeldkwaliteit. De toelichtingen die erbij staan zijn nadrukkelijk niet bedoeld als recensies. Het is een integraal overzicht van Sinterklaasboeken zonder zwarte piet(en) in tekst en/of beeld. Ook de Sinterklaasboeken die niet meer verkocht worden via de (online) boekhandel maar misschien nog wel tweedehands of via de (school)bibliotheek te vinden zijn staan in dit overzicht.

Op de site feestvoorallekinderen.nl vind je nog meer tips en tools en inclusieve Sinterklaaspakketten waarmee je een inclusief Sinterklaasfeest kunt vieren voor alle kinderen.

Eun Jung Kim (Blackburn)


DISCLAIMER
Niet elk Sinterklaasboek zonder zwarte piet is automatisch een inclusief Sinterklaasboek met betrekking tot de representatie van de (hoofd)personages en de maker(s).


© Kim Blackburn, Spinzi, 2012-2020. Bij gebruik van deze lijst voor gedrukte en digitale publicatie of anderszins, graag copyright of bronvermelding Spinzi vermelden. Ook als u een gedeelde boekenlijst aanvult met naslag uit deze publicatie of vice versa.

Overzicht Sinterklaasboeken zonder zwarte pieten 2000-2020

publicaties 2020

De heerlijkste
5 december in vijfhonderdvier-
enzeventig jaar

Annie M.G. Schmidt en
Noëlle Smit

Querido, eerste druk 2020
Adviesleeftijd van de uitgeverij: 4+

Representatie: Sinterklaasverhaal met Piet zonder schmink. De hoofdpersonages zijn een (witte) Sinterklaas en een (witte) Piet (kind).

EAN 9789045125350
Status: leverbaar.




Sinterklaasliedjes

Mark Janssen

Lemniscaat, eerste druk 2020
Adviesleeftijd van de uitgeverij: 4+

Representatie: liedjesprentenboek zonder zwarte piet in de tekst en met ongeschminkte en roetveegpietjes (kinderen) in de illustraties. De hoofdpersonages in de illustraties zijn een groep kinderen van allerlei komaf verkleed als pietjes.

EAN 9789047712213
Status: leverbaar.



op zoek naar een sint


Pim Lammers en Hugo van Look

Zwijsen, eerste druk 2020
Adviesleeftijd van de uitgeverij:
AVI M3 (6-7 jaar)

Representatie: Sinterklaasverhaal zonder piet(en). De hoofdpersonages zijn Faat (kind) en Jaap (kind).

EAN 9789048738441
Status: leverbaar.

aadje piraatje en de stoomboot van sinterklaas

Marjet Huiberts &
Sieb Posthuma

Gottmer, adviesleeftijd van de uitgeverij: 3+ jaar

Representatie: getipt door een lezer, (nog) niet persoonlijk gescreend. Dit betreft een heruitgave waarin de kleur van de helper is aangepast. Dit verschilt met de uitgave van 2018.

Status: leverbaar.

publicaties 2019



supersint

Maranke Rinck &
Martijn van der Linden


Leopold, eerste druk 2019
Adviesleeftijd van de uitgeverij: 4+

Representatie: Sinterklaasverhaal zonder pieten in tekst en beeld. De hoofdpersonages zijn Marie (kind) en (witte) Sinterklaas. De bijpersonages zijn van verschillende afkomsten.

Disclaimer: op één pagina buigt een prins met een getinte (bruine) huidskleur voor de witte Sint. Dit is een problematisch beeld. SuperSint is de ‘witte redder’ in dit verhaal.

EAN 9789025878160
Status: leverbaar.

boer boris – een paard voor sintreklaas

Ted van Lieshout &
Philip Hopman

Gottmer, eerste druk 2019
Adviesleeftijd van de uitgeverij: 3+

Representatie: Sinterklaasverhaal zonder pieten in het verhaal (tekst). Het hoofdpersonage is boer Boris. In de illustraties zien we tegen het einde twee kinderen verkleed als pieten zonder schmink voor de kachel en (heel veel) schoenen liedjes zingen. Op de laatste geïllustreerde pagina zonder tekst, helpen de (niet zwart geschminkte) pieten Sinterklaas ’s nachts kadootjes via de daken en schoorstenen uit te delen.

EAN 9789025771935
Status: leverbaar.



Daar is Sinterklaas!

Vivian den Hollander &
Saskia Halfmouw


Ploegsma, eerste druk 2019
Adviesleeftijd van de uitgeverij:
3-6 jaar

Representatie: Sinterklaasverhaal met ongeschminkte en roetveegpieten. Hoofdpersonages zijn Hanna (kind) en Tijs (kind.

EAN 9789021679716
Status: leverbaar.

Sinterklaas en de circuspieten

Eric Bouwens

 Memphis Belle International Amsterdam B., adviesleeftijd van de uitgeverij: 4+ jaar

Representatie: (circus)pieten zonder schmink.

EAN 9789059247208
Status: leverbaar.

publicaties 2018

het verhaal van sinterklaas

Sjoerd Kuyper en
Emanuel Wiemands


Rubinstein, adviesleeftijd van de uitgeverij: 3-7 jaar

Representatie: omschrijving volgt.

EAN 9789047626657
Status: in (her)druk.

Kolletje en Dirk. O, kom er eens kijken…

Pieter Feller &
Natascha Stenvert

Luitingh-Slijthoff, adviesleeftijd van de uitgeverij: 4-7 jaar

Representatie: omschrijving volgt.

EAN 9789024583089
Status: leverbaar.

Piet en Sint
en het Slimme kind

Gerda Dendooven

Querido, adviesleeftijd van de uitgeverij: 4-6 jaar

Representatie:
witte piet met roetvoegen.

EAN 789021414911
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.

wie durft? zegt sinterklaas

Bette Westera en
Barbara de Wolf

Levendig, adviesleeftijd van de uitgeverij: 4-6 jaar

Representatie: verschillende kleuren (ongeschminkte) katten en grijze muizen

EAN 9789491740565
Status: leverbaar.


Publicaties 2017


wie is sint?

Anke Kranendonk en
Mylo Freeman


Zwijsen, adviesleeftijd van de uitgeverij: AVI M3
Toneelleesboek

Representatie: pieten in eigen huidskleur zonder roetvegen.

EAN 9789048733118
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.

het huis van sinterklaas

Naomi Tieman en
Marieke Nelissen

Gottmer, adviesleeftijd van de uitgeverij: 0-4 jaar

Representatie: pieten in allerlei kleuren, zonder kroeshaar en zonder gouden oorbellen.

EAN 9789025767723
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.

het sinterklaas meezingboek

Tussen 2015-2017 verscheen dit sinterklaasboek elk jaar bij de Etos met steeds een andere bekende Nederlandse zangeres. Aan de verschillende edities werkten o.a. mee Angela Groothuizen, Kim-Lian van der Meij en Maan. Van de traditionele piet is afstand genomen. De pietjes hebben roetvegen.

Publicaties 2016

de zus van sinterklaas

Tiny Fisscher en
Elizabet Vuković

Gottmer, adviesleeftijd van de uitgeverij: 4-6 jaar

Representatie:
ongeschminkte pieten.

EAN 9789025766160
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.


het kleinste pietje

Het kleinste pietje is het zelfstandige vervolg op De vrienden van Sinterklaas (2014) van Sjoerd Kuyper en Harmen van Straaten.

Hoogland & Van Klaveren, adviesleeftijd van de uitgeverij:
5-8 jaar

Representatie: ongeschminkte pieten en pieten geschminkt in allerlei bonte kleuren (behalve zwart).

EAN 9789089672018
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.

de vrienden van sinterklaas

Sjoerd Kuyper en
Harmen van Straaten


Hoogland & Van Klaveren, adviesleeftijd van de uitgeverij:
4-7 jaar

Representatie: ongeschminkte pieten en pieten geschminkt in allerlei bonte kleuren (behalve zwart).

EAN 9789089671707
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.

publicaties 2015

sinterklaas is een snoeperd

Kim-Lian van der Meij &
Job van Gelder


Blue in green publisher
(Jumbo serie),
adviesleeftijd van de uitgeverij:
4-7 jaar (AVI M3)

Representatie: (Spaanse) pieten met roetvegen.

EAN 9789082255041
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.

Publicaties 2014

snelle piet ging uit fietsen

Mathilde Santing
en Geertje Aalders


Liedjesprentenboek met CD met nieuwe en aangepaste sinterklaasliedjes.

Gottmer, adviesleeftijd van de uitgeverij: 1-3 jaar

Representatie: nieuwe en aangepaste ‘zwarte pietvrije’ Sinterklaasliedjes. Op de CD-cover wordt een wit pietje met sproetjesroetvegen afgebeeld zonder kroeshaar en zonder gouden ringoorbellen.

EAN 9789025759520
Status: leverbaar.


hoe piet kleur kreeg

Saskia Henderson
en Minke Willemse


Saam, adviesleeftijd van de uitgeverij: 7-10 jaar

Representatie: zwarte pieten veranderen in bonte gekleurde (niet zwarte) geschminkte pieten.

EAN 9789082131499
Status: leverbaar.

prinses arabella
en de sint

Mylo Freeman

De Eenhoorn, adviesleeftijd van de uitgeverij: 4-6 jaar

Representatie: ongeschminkte pietjes zonder roetvegen. De in vrolijk gekleurde pietenpakken verkleedde kinderen worden in hun natuurlijke huidskleur weergegeven.

EAN 9789058389725
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.

sinterklaasje kom maar binnen. sinterklaasliedjes van nu.

Paul Passchier, Thedo Keizer
en Nynke Talsma


Ploegsma, adviesleeftijd van de uitgeverij: 3-7 jaar

Representatie: liedjesprentenboek waarin Sinterklaasliedjes zijn aangepast met als doel zwarte piet stereotyperingen er uit te halen. De 2e druk is een vernieuwde uitgave van de 1e druk uit 2014: Sinterklaasje kom maar binnen met je Piet + CD. In de hernieuwde uitgave zijn gewijzigd het voorwoord, de boekomslag en in plaats van een CD een Spotify-speellijst.

EAN 9789021679075
Status: leverbaar.



de pieten maken het bont

Pimm van Hest
en Nynke Talsma

Clavis, adviesleeftijd van de uitgeverij: 3-6 jaar

Representatie: bont gekleurde (iet zwart) geschminkte pieten zonder kroeshaarpruiken en gouden ringoorbellen.

EAN 9789044823608
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.


Altijd feest! Samen de feesten van het jaar vieren.

Janny van der Molen
en Hans Kuyper


Ploegsma, adviesleeftijd van de uitgeverij: 4-12 jaar

Representatie: dit kinderboek gaat over allerlei soorten feesten. Van Suikerfeest tot Oud & Nieuw naar het Chanoeka en Keti Koti. Het Sinterklaasfeest komt er ook in voor. De kleur van de pieten wordt in de tekst niet benoemd; op de kaft is een wit pietje met roetvoegen afgebeeld.

EAN 9789021673080
Status: leverbaar.

publicaties 2013



lola’s sint

Kristina G. Langarika

Luna Productions, adviesleeftijd van de uitgeverij: 3-8 jaar

Representatie: ongeschminkte pieten met roetvegen.

EAN 9789082097504
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.

de vrolijkste verjaardag van sinterklaas

Henna Goudzand Nahar
en Helen Fermate


Representatie: behandelt expliciet het zwart verdriet aan zwarte piet. De pieten worden uiteindelijk allemaal geschminkt in een andere kleur.

EAN 9789462034686
Status: momenteel niet (meer) leverbaar. Mogelijk vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.

publicaties 2007

pomtidom viert sinterklaas

Publicatie 2000: Het allereerste (zwarte pietvrije) moderne Sinterklaasboek

Het pietenboek – arend van dam en annette fienieg

Arend van Dam (auteur) en Annette Fienieg (illustraties)
Van Holkema en Warendorf, 2000

Het Pietenboek (2000) is de aangepaste vernieuwde uitgave van Het Pietenboek (1989). In de uitgave van 2000 zijn de pieten geschminkt in verschillende kleuren (behalve zwart). Het Pietenboek van Arend van Dam was het allereerste Sinterklaasboek dat het stereotype beeld van zwarte piet en de traditie dat pieten zwart zouden moeten zijn ter discussie stelde en poogde te doorbreken. Wel hebben ze nog steeds allemaal gekruld (kroes)haar.

Toelichting van de schrijver: “Het idee: als er hier en daar een gekleurde piet opduikt, relativeert dat de hardnekkig in stand gehouden mythe dat pieten zwart moeten zijn.”


Let op: de uitgave van 1989 bevat ondanks deze eerste vooruitstrevende poging wel stereotype zwarte pieten in de illustraties. Daarom wordt in deze lijst naar de uitgaven vanaf 2000 verwezen.

Status: niet meer leverbaar. Mogelijk nog vindbaar via tweedehandskanalen of de (school)bibliotheek.


Aanvullende tips

het geheime boek van sinterklaas

voorzichtige (halve) pogingen

Donald Duck Sint special (2014)
Een voorzichtige introductie met 1 roetpiet. De rest van de pieten zijn traditioneel raciaal zwart geschminkt. Walt Disney, november 2014.

Alleen maar stoute kinderen – Robert Vuisje en Heleen Brulot (2014)
Een compromis van gekleurde én zwarte pieten in de illustraties. In de tekst komen geen zwarte pieten voor, wel in de illustraties. Robert Vuijsje (tekst) en Heleen Brulot (illustraties). Uitgeverij Leopold, 9 oktober 2014.


aanvullende (volwassen essay) achtergrondliteratuur omtrent sinterklaas en zwarte piet

Piet, handboek voor een moderne Sinterklaasviering. Samir Azrioual, Rowan Fredrik, Clarice Gargard, Nina Jansen. Met bijdragen van Akwasi, Hedy d’Ancona, Abelkader Benali, Sunny Bergman, Damiaan Denys, Arthur Japin, Tanja Jess, Rossana Kluivert, Irene de Kom-Avogadri, Howard Komproe, Charly Luske, Anousha Nzume, Pauline van der Meer Mohr, Hadewych Minis, Jörgen Raymann, Louise Schiffmacher, Sylvana Simons, Alex van Stipriaan, Sylvia Stuurman, Peter R. de Vries en Sylvia Witte e.a., Uitgeverij Noturban, 2015, ISBN 9789082456004, Paperback & digitaal, 196 pagina’s.

Zwarte sinterklazen. Let op: deze publicatie stelt dat zwarte piet géén koloniale karikatuur uit de slavernij is. Arnold Jan-Scheer, Nederlands, 1e druk, ISBN 9789067283045, Papieren tijger (2014), Paperback, 208 pagina’s.

Sinterklaasje kom maar binnen zonder knecht. Lulu Helder (red.,), Scotty Gravenberch (red.,) Astrid Roemer, Jan Nederveen Pieterse, Philomena Essed, Astrid Roemer, Anil Ramdas, Teun van Dijk, Waldo Heilbron, Diane Fraser, Guno Jones, e.a. Uitgeverij Epo (1998).

Laatste update van dit overzicht: 16 november 2020

Zichtexemplaren
Zichtexemplaren van moderne Sinterklaasboeken toesturen? Dat kan. Neem voor het postadres contact op via het contactformulier.

9 reacties op ‘Moderne Sinterklaasboeken – het complete overzicht 2000-2020

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s